Hủy
Kiều bào

Nam Lê “Chút khó hiểu” với giải thưởng 60.000 bảng Anh

Thứ Hai | 16/02/2009 16:19

Michiko Kakutani, nhà phê bình văn hóa nổi tiếng người Mỹ gốc Nhật, đã nhận xét về Nam Lê trên tờ New York Times như sau: “Nam Lê không chỉ viết bằng sự lão luyện, tự tin hiếm thấy như một nhà văn kỳ cựu mà còn bằng trực giác nhạy bén”.

Ba mươi tuổi và nhận giải thưởng Dylan Thomas cho tập truyện ngắn có tựa đề The Boat (Con Thuyền), Nam Lê, nhà văn trẻ người Úc gốc Việt được coi là tài năng văn học mới ở Mỹ, nơi anh đã cho ra đời tác phẩm ngắn đầu tay của mình.

Nhận giải thưởng từ “thử nghiệm đầu tay”

Năm 1978, 3 tháng tuổi, Nam Lê, quê ở Rạch Giá (Kiên Giang), theo gia đình sang Úc. Hoàn thành bậc trung học, Nam Lê giành học bổng về ngành nghệ thuật và luật tại Đại học Melbourne. Ra trường và vào làm việc tại một hãng luật danh tiếng ở Úc, song không lâu sau đó, Nam Lê nhận giải thưởng của Hội Truman Capote (lấy theo tên một nhà văn nổi tiếng người Mỹ) dành cho lớp viết văn và học bổng cao học của Đại học Iowa (Mỹ). Anh đã rời Úc sang Mỹ học cao học và theo đuổi nghiệp văn chương. Chính nơi đây, Nam Lê đã có “thời gian và động lực” để cho ra đời 7 truyện ngắn trong Con Thuyền rồi ẵm luôn giải thưởng trên.

Đây là giải thưởng được Đại học Wales (Úc) bảo trợ, dành cho tài năng trẻ từ 30 tuổi trở xuống, thuộc các lĩnh vực: thơ, kịch, truyện ngắn và truyện dài. Giải thưởng có giá trị không nhỏ, 60.000 bảng Anh (khoảng 94.000 USD, tỉ giá tính vào thời điểm tác giả nhận giải thưởng, tháng 11.2008). Trong khi giải thưởng Pulitzer nổi tiếng thế giới dành cho báo chí và văn học cũng chỉ trị giá 10.000 USD.

Nam Lê tự nhận là người ham đọc và có thể đọc bất cứ thứ gì có trong tay ngay từ thời tiểu học. Ông Peter Florence, Chủ tịch Hội đồng Giám khảo giải Dylan Thomas, nhận xét về tác phẩm đoạt giải của Nam Lê rằng: “Tác giả đã biểu lộ sự sắc bén hiếm có về tư duy đề tài và văn phong thể hiện”. Ông Florence còn cho biết: “Nam Lê là một hiện tượng văn chương và tôi chờ đợi những tiến triển trong sự nghiệp của anh ấy”.

Nhưng Con Thuyền không phải là tác phẩm đầu tay của Nam Lê. Trước đó, anh đã từng loay hoay với một cuốn tiểu thuyết để rồi “xếp xó” khi đang viết dang dở. Con Thuyền cũng chưa phải là tác phẩm khiến anh hao tốn nhiều công sức và thời gian, song đây là tập truyện lần đầu tiên được tác giả cho xuất bản. “Đây là những tác phẩm ưng ý nhất của tôi tính đến thời điểm này. Nói như vậy không có nghĩa là các tác phẩm được viết ra dễ dàng và suôn sẻ”, Nam Lê bộc bạch.

Ngòi bút thoát khỏi “dân tộc tính”

Anh nói tiếp: “Thơ ca là mối tình đầu của tôi trong cuộc hội ngộ văn chương”. 7 truyện ngắn trong Con Thuyền được lấy bối cảnh từ nhiều nơi trên thế giới, trong đó, có 2 truyện lấy bối cảnh Việt Nam. Đặc biệt, truyện ngắn đầu tiên có cái tựa gồm hàng loạt liên từ “và”: Tình yêu và Danh dự và Lòng thương và Niềm tự hào và Lòng trắc ẩn và Sự hy sinh (Love and Honor and Pity and Pride and Compassion and Sacrifice) mang tính tự thuật. Nó được giới phê bình đánh giá như “tuyên ngôn nghệ thuật văn chương” của anh.

Tác phẩm có vẻ là một tự truyện bởi có một số chi tiết trùng khớp với hoàn cảnh của Nam Lê như cuộc gặp gỡ của hai cha con sau 3 năm xa cách và những mẩu đối thoại thẳng thắn, cởi mở. Cậu con trai, một mặt thông cảm với quá khứ, ký ức và quan niệm sống của người cha, song không muốn ông ảnh hưởng đến cuộc sống của mình. Bởi, thế hệ trẻ của anh ngày nay còn có nhiều mối quan tâm, chia sẻ khác như: những đứa trẻ mồ côi ở Hiroshima, những sát thủ ghê gớm ở Columbia…

Theo trang online của đài ABC (Úc), ngoài giải thưởng Dylan Thomas, Nam Lê từng nhận được một số giải thưởng về văn học và nghiên cứu của Mỹ như Pushcart, Michener - Copernicus Society of America, Fine Arts Work Center (FAWC)…

Một điều khiến ban giám khảo giải Dylan Thomas cho rằng tác phẩm Con Thuyền nổi trội hơn so với các tác phẩm vào vòng chung kết là nó đã thoát khỏi “dân tộc tính”. Tác phẩm là sự nghiên cứu, học hỏi, được lồng vào những giấc mơ trong thế giới tưởng tượng phong phú bằng ngòi bút của một nhà văn chịu ảnh hưởng của nhiều nền văn hóa.

Với giải thưởng danh giá này, Nam Lê cho biết bản thân anh khá bất ngờ, hãnh diện, phấn chấn và cả “một chút khó hiểu” vì được đánh giá cao. Chia sẻ suy nghĩ về giải thưởng trên tờ Times của Mỹ, anh nói: “Sức trẻ chính là con dao hai lưỡi. Tôi muốn nói với các cây bút trẻ rằng, chúng ta muốn tác phẩm của mình được đánh giá cao không phải trong nhất thời hoặc vì triển vọng, mà đơn giản là nó đáng được như thế. Tung hô thành quả chỉ vì mình trẻ là không tốt, nhưng sẽ rất tệ nếu tự cho mình quyền làm sai chỉ vì còn trẻ”.

Hiện tại, Nam Lê sống ở New York (Mỹ) và là chủ biên của tạp chí văn chương Harvard Review.

PHỎNG VẤN NHANH VỚI NAM LÊ

Anh bắt đầu viết các truyện ngắn như thế nào?

Mỗi truyện có một phương pháp viết khác nhau. Có những truyện tôi lên đề cương chặt chẽ từ đầu đến cuối, nhưng cũng có truyện thả lỏng hoàn toàn.

Nhân vật nào trong Con Thuyền là khó viết nhất?

Nhân vật tên Nam trong truyện ngắn đầu tiên Tình yêu và Danh dự và Lòng thương và Niềm tự hào và Lòng trắc ẩn và Sự hy sinh.

Những nhà văn nào trên thế giới đã ảnh hưởng lớn đến sáng tác của anh?

Wystan Hugh Auden, Rainer Maria Rilke, Alfred Tennyson và Thomas Stearns Eliot.

Tác phẩm văn xuôi gây ấn tượng?

Moby Dick của Herman Melville, đọc khi vừa đặt chân lên đất Mỹ.

Hiện tại, anh có ấn tượng với truyện ngắn nào không?

Gần đây có những truyện của Charles D’Ambrosio trong tuyển tập The Dead Fish Museum (Tạm dịch là Bảo tàng cá chết).

Nội dung cuốn truyện sắp tới của anh?

Nói về hải tặc ở vịnh Thái Lan.

GIẢI THƯỞNG DYLAN THOMAS

Được thành lập năm 2004 nhằm vinh danh thi hào người Anh Dylan Thomas, sinh trưởng ở vùng Swansea.

Dylan Thomas (27.10.1914 - 9.11.1953) là thà thơ nhà văn nổi tiếng nhất của xứ Wales. Không chỉ nổi tiếng trong lĩnh vực thơ văn, ông còn là một kịch sĩ với nhiều sáng tạo và thử nghiệm, nổi tiếng với vở kịch Under Milkwood.

Giải thưởng dành cho các tác phẩm xuất sắc trên toàn thế giới và được viết bằng tiếng Anh của tác giả từ 30 tuổi trở xuống, bất kể nơi cư trú.


Cập nhật tin Đầu Tư, Bất Động Sản, tin nhanh kinh tế chứng khoán, kiến thức Doanh Nghiệp tại Fanpage.

Tin cùng chuyên mục

Tin nổi bật trong ngày

Tin mới

Biz Tech

Nhân vật