Cargill Việt Nam: Hành trình 30 năm vươn mình cùng cộng đồng

Trên cung đường vào các xã vùng cao ở Tuyên Quang (địa phận Hà Giang trước đây), những khúc cua tay áo nối nhau, ôm trọn vách núi dựng đứng, bên còn lại là vực sâu. Tuy hùng vĩ, nhưng mỗi mùa mưa, chặng đường lại trở nên lầy lội, trơn trượt, khiến hành trình vốn đã hiểm trở càng thêm gian nan.

“Xe tải lớn không thể vào được, vật liệu xây dựng phải chia nhỏ, chất lên xe máy rồi vận chuyển từng chuyến đến điểm tập kết. Có lúc, đội ngũ buộc phải bỏ lại phương tiện, đi bộ mới tiếp cận được nơi đặt nền móng cho ngôi trường”, ông Nguyễn Bá Luân, Trưởng đại diện Tập đoàn Cargill tại Việt Nam, nhớ lại. “Đây có lẽ là công trình xây trường nhiều thử thách nhất mà chúng tôi từng thực hiện”, ông nói.

Ông Nguyễn Bá Luân, Trưởng đại diện Tập đoàn Cargill tại Việt Nam.

Gần 30 năm xây trường, thay đổi điều kiện giáo dục cho trẻ em vùng khó

Cargill là một trong những công ty Hoa Kỳ đầu tiên đầu tư vào Việt Nam. Lúc bấy giờ, Ban lãnh đạo Công ty có đưa ra một lời hứa, đó là sẽ theo đuổi mục đích phát triển cộng đồng song song với mục tiêu kinh doanh, nhằm mang lại những thay đổi tích cực cho đời sống người dân Việt Nam.

Không chần chừ, Quỹ Cargill Cares ra đời chỉ một năm sau đó, đồng hành cùng Nhà nước xây dựng cơ sở vật chất trường học, chủ yếu ở cấp mầm non và tiểu học, ở những vùng khó khăn, đồng thời hưởng ứng Mục tiêu Phát triển Bền vững số 4 của Liên Hợp Quốc.

“Việc xây trường của chúng tôi bắt đầu ở vùng đồng bằng phía Nam”, ông Luân chia sẻ. “Đây là giai đoạn thí điểm, nơi điều kiện thuận lợi giúp chúng tôi tích lũy kinh nghiệm và tìm ra cách triển khai hiệu quả. Nhưng chúng tôi hiểu rõ giá trị lớn nhất lại nằm ở những vùng khó khăn. Vì thế, chương trình nhanh chóng hướng lên miền núi phía Bắc như Hà Giang, Lào Cai hay vào miền Trung như Hà Tĩnh, Quảng Trị...”. “Một ngôi trường kiên cố có thể thay đổi cả cuộc sống của trẻ em và cộng đồng”, ông Luân nói.

Đến nay, sau gần ba thập kỷ, hành trình “gieo chữ” của Cargill Việt Nam đã lan tỏa khắp cả nước. Tính đến cuối tháng 10/2025, 125 điểm trường cùng 37 thư viện trường học đã được Quỹ Cargill Cares xây dựng và bàn giao cho địa phương, với tổng vốn đầu tư gần 6,5 triệu USD, mang đến điều kiện học tập an toàn, tiến bộ cho hơn 19.000 học sinh mỗi năm. Con số 100 trường, mục tiêu ban đầu đặt ra cho năm 2020, đã vượt qua từ lâu. Công ty hiện nâng mục tiêu lên 150 trường học cho Việt Nam vào năm 2030.

Ông Nguyễn Bá Luân tại lễ khánh thành điểm trường thứ 94, tỉnh Hà Giang.

“Có nhiều lý do khiến chúng tôi muốn tiếp tục”, Trưởng đại diện Cargill Việt Nam chia sẻ. “Những lớp học vùng cao thường phải ghép 50-60 em, cơ sở vật chất thiếu thốn, thậm chí không có nhà vệ sinh hay bếp ăn. Chưa kể, khoảng cách từ điểm trường đến các thôn xã nhiều khi rất xa. Khi điều kiện học tập, sinh hoạt cơ bản chưa thuận tiện, đảm bảo, việc duy trì sĩ số và chất lượng học tập cho các em là rất thách thức”, ông cho biết.

Lý do kế đến là tác động tích cực đến văn hóa và đội ngũ nội bộ. Với nhiều nhân viên, những chuyến đi này không chỉ là hoạt động tình nguyện, mà còn là trải nghiệm gắn kết, nơi họ cảm nhận rõ giá trị con người và tinh thần sẻ chia mà Cargill luôn theo đuổi.

Điển hình như khi điểm trường đầu tiên mà Quỹ Cargill Cares thực hiện tại Hà Giang được khánh thành năm 2020. Thầy Sin Ngọc Tiến, Hiệu trưởng Trường PTDT bán trú tiểu học Chế Là ở vùng núi cao Xín Mần, đã xúc động chia sẻ: “Có được cơ sở trường lớp khang trang là điều mong ước bấy lâu nay của thầy trò chúng tôi, và hôm nay mong ước ấy đã thành hiện thực.” Thầy nói thêm, ngôi trường mới không chỉ là mái che vững chãi, mà còn là niềm tin để thầy cô yên tâm gắn bó, để học sinh đến lớp với niềm vui mỗi ngày.

Những lời nói giản dị nhưng chân thành ấy đã để lại ấn tượng mạnh với nhiều thành viên Cargill Việt Nam có mặt hôm đó. Bởi ngôi trường mới không chỉ là nơi học tập kiên cố cho học sinh, mà còn là minh chứng rõ ràng rằng công sức của đội ngũ đã tạo ra một thay đổi giá trị và được cộng đồng trân trọng.

Tình nguyện viên Quỹ Cargill Cares tại điểm trường thứ 122, tỉnh Quảng Trị.

Trao quyền sinh kế, đồng hành cùng cộng đồng

Ông Luân chia sẻ: “Một trong những điều khiến tôi gắn bó với Công ty trong gần 18 năm qua là giá trị ‘Lấy con người làm trọng’. Những hoạt động cộng đồng đã góp phần nuôi dưỡng văn hóa ấy, khiến mọi người thêm gắn bó và tự hào khi là một phần của Cargill”.

Quỹ Cargill Cares, theo ông Luân, là một chương trình hoàn toàn do nhân viên tự nguyện tham gia, vận hành song song với công việc hằng ngày. “Tác động ra bên ngoài thì ai cũng thấy, nhưng ngay trong nội bộ, hoạt động này tạo ra niềm tự hào. Nhiều nhân viên chủ động đăng ký tham gia, không phải vì trách nhiệm, mà vì họ tin vào ý nghĩa của công việc này,” ông Luân nói.

Từ những chuyến đi ấy, sự gắn kết không chỉ dừng lại trong nội bộ công ty, mà còn mở ra nhiều hướng đi mới cho các hoạt động cộng đồng. Khi bước sâu hơn vào các bản làng, đội ngũ nhận ra rằng bên cạnh trẻ em, phụ nữ cũng là đối tượng cần được tiếp sức nhiều nhất. Họ gánh phần lớn trách nhiệm trong gia đình, từ chăm con, làm rẫy, lo bữa ăn cho đến xoay sở kinh tế, nhưng lại ít có cơ hội tiếp cận kiến thức về quản lý tài chính hay phát triển sinh kế dài hạn.

“Vì vậy, chúng tôi muốn mở rộng phạm vi can thiệp bằng cách tạo ra những chương trình cải thiện sinh kế, nơi người dân có thể học kỹ thuật chăn nuôi, quản lý tài chính hộ gia đình, tiếp cận thị trường và quan trọng hơn là được chia sẻ kiến thức”, ông Luân nói. Từ định hướng ấy, dự án “Vươn Mình - She Thrives” được khởi động với sự hỗ trợ của tổ chức CARE Quốc tế tại Việt Nam, phối hợp cùng Trung tâm Phát triển Cộng đồng (CDC) và chính quyền địa phương.

Sau vài năm triển khai, chương trình đã lan tỏa tới hơn 16.000 nông dân ở Tây Nguyên. Trong số đó, phụ nữ là nhóm thụ hưởng rõ nét nhất, họ bắt đầu biết ghi chép chi tiêu, tính toán lợi nhuận từ đàn gà hay vườn cà phê và kết nối với thị trường hiệu quả hơn, từ đó giúp nâng cao thu nhập và cải thiện điều kiện sống, bao gồm chi trả học phí và chăm sóc sức khỏe cho con cái.

Ở Buôn Hồ, Đắk Lắk, chị T’Lúi Niê, một thành viên tham gia dự án, chia sẻ: “Nhờ những khóa tập huấn và hỗ trợ từ dự án Vươn Mình, tôi đã có thêm tự tin và kiến thức để mở rộng việc chăn nuôi của gia đình. Lần đầu tiên, tôi cảm thấy mình thực sự có thể góp phần tăng thu nhập và chủ động đưa ra những quyết định cho tương lai của cả nhà”.

Chị T’Lúi chăm sóc bầy heo của gia đình.

Theo Trưởng đại diện Tập đoàn Cargill tại Việt Nam, tất cả những hoạt động vì cộng đồng kể trên đều xuất phát từ ba giá trị cốt lõi của Công ty, đó là Lấy con người làm trọng, Nỗ lực đạt mục tiêu cao hơn, và Luôn làm điều đúng đắn.

Trước thềm kỷ niệm 30 năm hoạt động tại Việt Nam, Cargill Việt Nam đưa ra cam kết sẽ tiếp tục gắn kết chặt chẽ hoạt động kinh doanh với trách nhiệm cộng đồng, hướng tới một nền nông nghiệp bền vững và có tính chống chịu cao, nơi người dân có thể an cư, lập nghiệp và duy trì chất lượng sống ngay cả trong những giai đoạn nhiều biến động. Lãnh đạo của Công ty cho rằng để hiện thực hóa mục tiêu đó, ngành nông nghiệp Việt Nam cần tập trung nâng cao kiến thức thực hành, quản trị rủi ro về nguyên liệu, giá cả và dịch bệnh, cùng với việc áp dụng quản lý trang trại hiện đại. Với kinh nghiệm toàn cầu về chuỗi cung ứng, an toàn sinh học và quản lý rủi ro, Cargill Việt Nam cam kết sẽ tiếp tục đồng hành cùng nông dân và cộng đồng địa phương trên hành trình này.

“Ba tôi từng làm trong ngành nông nghiệp, bản thân tôi với gần hai thập kỷ gắn bó tại Cargill, tôi hiểu rằng nông nghiệp chính là lĩnh vực cốt lõi và bền vững nhất, bởi nó không chỉ gắn với cái ăn, cái mặc, mà còn với sự an cư và sinh kế của cả cộng đồng”, ông Luân bộc bạch.