RWA “nín thở” chờ VIFC

Thị trường tiền số hóa nói riêng và tài sản số nói chung hiện nay có thể ví như miền Tây hoang dã với rất nhiều cạm bẫy”, ông Phạm Phúc Nguyên, Trưởng Bộ phận Phát triển Kinh doanh Ninety Eight, nhận xét.

Chia sẻ tại sự kiện “Cú hích nào cho thị trường tài sản số Việt Nam”, ông Nguyên cho biết các doanh nghiệp, đối tác đầu tư của Công ty đang rất quan tâm đến thị trường này và đang chờ các trường hợp được vận hành thực tế bởi Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP.HCM (VIFC-HCMC) trước khi rót vốn vào. Chỉ cần một sàn giao dịch hoặc một mô hình thí điểm thành công, ông Nguyên nhấn mạnh, dòng vốn quốc tế sẽ lập tức đổ vào thị trường này. 

Ở góc độ doanh nghiệp trong nước, luật sư Phan Vũ Tuấn của Văn phòng Luật sư Phan Law Việt Nam, cũng có cái nhìn lạc quan khi cho rằng đây là thời điểm hiếm có để các doanh nghiệp Việt Nam kiến tạo luật chơi dưới sự ủng hộ của Chính phủ, đặc biệt là trong lĩnh vực số hóa RWA.

Sức hấp dẫn của RWA đến từ việc khơi thông dòng vốn cho các ngành sáng tạo mà trước giờ không thể tiếp cận dòng vốn từ mô hình tài chính truyền thông. “Ví dụ như việc token hóa một bộ phim hoặc một sáng chế để gọi vốn, điều mà các ngân hàng truyền thống hiện nay rất khó thực hiện”, ông Tuấn nói.

Liên quan đến đề xuất áp dụng mức thuế 0,1% trên doanh thu chuyển nhượng (tương tự chứng khoán), ông Tuấn cho rằng đây là một sự “đánh đổi quá rẻ” để nhà đầu tư có được sự bảo vệ chính danh, minh bạch hóa dòng tiền và thoát khỏi nỗi lo về các cách tính thuế lãi phức tạp.

Tuy nhiên, để làm RWA phổ biến hơn trong thời gian tới đòi hỏi phải có sự thúc đẩy cả về mặt đào tạo, vì dù Việt Nam hiện có khoảng 20 triệu người sở hữu RWA nhưng kiến thức về pháp lý và chuyên môn vẫn còn hạn chế. “Mong muốn luật pháp cần tách bạch rõ ràng giữa không gian kỹ thuật và không gian tài chính để hỗ trợ các công ty công nghệ vận hành dễ dàng hơn. Đồng thời, luật chơi phải rõ ràng và thực tế hơn để tạo thuận lợi cho việc đào tạo cộng đồng”, ông Tuấn nói. 

Một vấn đề khác cần quan tâm là bảo mật trong tài sản số. Theo Crypto Crime Report 2025 của Chainalysis, có khoảng 2,2 tỷ USD tài sản số bị đánh cắp thông qua 303 vụ tấn công mạng, tăng hơn 21% so với năm 2023. 

Bà Jenny Nguyễn, Trưởng Bộ phận Marketing và Đối tác Chiến lược tại MEXC Ventures Việt Nam, cho biết sự phát triển nhanh chóng của tài sản số trong những năm gần đây cũng đi kèm với nhiều rủi ro về an ninh mạng và các hình thức tấn công ngày càng tinh vi. 

“Đặc biệt tại Việt Nam, một trong những thị trường có tốc độ tăng trưởng người dùng tiền kỹ thuật số nhanh trong khu vực, việc trang bị kiến thức và nhận thức về bảo vệ tài sản số cho người dùng trở nên vô cùng quan trọng”, bà Jenny Nguyễn nói.

Theo bà Nguyễn Trúc Vân, Giám đốc Trung tâm Mô phỏng và Dự báo Kinh tế - Xã hội TP.HCM, Viện Nghiên cứu Phát triển TP.HCM (HIDS), về hạ tầng pháp lý, HIDS đang khẩn trương xây dựng khuôn khổ pháp lý và quy chế hoạt động, sẽ cập nhật theo lộ trình quy trình.

Về mặt kỹ thuật, hiện VIFC- HCMC đã hoàn tất định hướng phát triển hạ tầng trí tuệ nhân tạo (A.I) giám sát, hạ tầng đăng ký thành viên và hạ tầng tài sản mã hóa dựa trên blockchain. “Mục tiêu là tạo ra một cơ chế thí điểm thực sự hiệu quả để bảo vệ nhà đầu tư và quản lý rủi ro minh bạch”, bà Vân nói.

Làm rõ hơn về vai trò của hạ tầng kỹ thuật, ông Võ Hoàng Hải, Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng Nam Á, một trong những đơn vị đầu tư chiến lược của VIFC-HCMC, cho biết vai trò của ngân hàng là xương sống của nền tảng thanh toán, đảm bảo kết nối mượt mà 24/7 giữa đồng tiền pháp định và tài sản số. Các ngân hàng sẽ tham gia sâu vào các nghiệp vụ lưu ký, định giá tài sản số và cho vay (financing) dựa trên tài sản đảm bảo là tài sản số để tăng tính thanh khoản cho nền kinh tế thực.

Để thu hút nhà đầu tư tham gia khi các sàn giao dịch RWA đầu tiên được cấp phép, bên cạnh khung pháp lý ổn định, minh bạch, một hệ sinh thái RWA hoàn chỉnh gồm thanh toán, kiểm toán trọng tài là yếu tố không thể bỏ qua. 

Liên quan đến vấn đề giáo dục mà ông Tuấn của Phan Law đề cập, ông Hải cho rằng giáo dục là bắt buộc vì tài sản số sẽ thay đổi cấu trúc tài chính tương lai. Theo ông Hải, các thị trường phát triển như Singapore hay Hong Kong yêu cầu nhà đầu tư phải vượt qua các khóa đào tạo cơ bản hoặc thực hành trên tài khoản giả định trước khi tham gia thật. “Cần sự phối hợp khép kín giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và nhà trường để tạo sự lan tỏa và tính chính quy cho thị trường”, ông Hải nói.

Đồng quan điểm, bà Vân cho rằng hiểu biết của nhà đầu tư giúp thúc đẩy đổi mới sáng tạo và giúp họ tận dụng được các nguồn lực như quỹ đầu tư mạo hiểm trong VIFC-HCMC. Khi nhà đầu tư có kiến thức chuyên sâu, xã hội sẽ có niềm tin hơn vào thị trường từ đó xóa bỏ định kiến đây là trò đỏ đen. “Kiến thức cũng đóng vai trò là hàng rào bảo vệ, giúp nhà đầu tư nhận diện rủi ro và tránh các hành vi lừa đảo”, bà Vân nhấn mạnh. 

Có thể bạn quan tâm 

Song tấu IFC - RWA